KURDINKIELISTEN MAAHANMUUTTAJIEN KÄSITYS SUOMEN TOIMEENTULOTUESTA - HAASTATTELUTUTKIMUS

Abstract

Rostamnejad, Aryan. Kurdinkielisten maahanmuuttajien käsitys Suomen toi-meentulotuesta - haastattelututkimus. Kevät 2018. 36 s. Diakonia-ammattikorkeakoulu, Asioimistulkkauksen koulutus, tulkki (AMK).

Tämän opinnäytetyön tarkoituksena oli haastattelujen avulla pyrkiä selvittä-mään, mihin maahanmuuttajakurdien käsitys toimeentulotuesta perustuu. Työelämän tulkkauskokemusten kautta on huomattu, että toimeentulotuki-termin vastineena käytetään usein lainasanaa ”m’aash”, joka merkitykseltään vastaa pikemminkin suomen kielen sanaa palkka.

Tarkoitus oli myös selvittää, miten kulttuurierot vaikuttavat käsitteen ymmärtä-miseen ja miten kurdikulttuuriin olennaisesti kuuluvat yksilöllisyys ja yhteisölli-syys vaikuttavat tietojen hankintaan ja hakuun. Tutkimustulokset saattavat myös avata tietoa kurdikulttuurista, jonka taustalla vaikuttaa vahvasti islam. Tästä tiedosta saattaa olla hyötyä erityisesti maahanmuuttajien kanssa toimivil-le suomalaisviranomaisille.

Tutkimuksen aineisto koostui kahden suomalaisen kantaväestöön kuuluvan henkilön ja kymmenen kurditaustaisen henkilön teemahaastatteluista. Haas-tattelut toteutettiin elokuussa 2017. Haastattelut tallennettiin ja analysoitiin laa-dullisen sisällönanalyysin keinoin. Haastatteluiden kysymykset liittyivät toi-meentulotuen periaatteisiin ja tiedonlähteisiin sekä tapaan hakea tietoa toi-meentulotuesta.

Opinnäytetyön tutkimustulokset osoittavat, että kurdinkieliselle toimeentulotu-kiohjeelle on tarvetta Suomessa: yhteiskunta saattaisi säästää verovaroja ja Suomessa asuvat kurdit kotoutuisivat ehkä nopeammin Suomeen. Opinnäyte-työstä on hyötyä myös Kelalle ja sosiaaliviranomaisille, jotka työskentelevät kurdien sekä muslimitaustaisten asiakkaiden kanssa. Asiakkaiden taustojen tuntemus auttaa viranomaisia ohjeistamaan asiakkaitaan selkeämmin ja te-hokkaammin.

Asiasanat: kurdi, teemahaastattelu, toimeentulotuki, kulttuuri, maahanmuutta-ja, opas

Rostamnejad, Aryan. Kurdish immigrants’ understanding of the Finnish in-come support system – an interview study. Spring 2018. 36 p. Diaconia University of Applied Sciences, Degree Programme in Community Interpreting. Degree: Interpreter.

The purpose of this thesis was to clarify what Kurdish immigrants’ understand-ing of income support is based on. Personal experiences in working as a community interpreter reveal that the widely used equivalent term m’aash in Kurdish means mostly salary, rather than social assistance.

The aim was also to find out about the influence of the cultural differences in understanding the concept, and further, how cultural differences in the as-pects of individualism and communality might affect the collecting of infor-mation. In the light of the results of this study, also important information on the influence of the strong Islamic background in the Kurdish culture came out. Such information might be helpful for Finnish authorities, who are closely of-fering services to Kurdish immigrants.

The material of the survey consists of the theme interviews of two persons of Finnish origin and ten Kurdish immigrants. The interviews were carried out in August 2017. The interviews were recorded and the essential parts for the the-sis were extracted from the recordings. The themes were the principles of in-come support, and the sources of information, also the customs of applying for income support.

In the study it came out that producing guidelines for income support in the Kurdish language is needed in Finland: The society would benefit from not spending unnecessary tax revenues, and it could make the Kurdish immi-grants’ integration into Finland easier. Service offices like The Social Insur-ance Institution of Finland (Kela), and social service centres, who are working with Kurdish and Muslim background immigrants can benefit from the outcome of this study. Having correct knowledge of immigrant customers helps authori-ties to guide immigrants more clearly and effectively.

Keywords: social assistance, immigrant, Kurdish, guidelines, theme interviews, culture

تێگەییشتنی کۆچبەرانی کورد لە سەر یارمەتی بژێو لە فینلاند دا، لە توێژینەوەی لێدوانیدا. ئاریان ڕۆستەم‌نەژاد. زانکۆی دیاکۆنیا بۆ زانستە پیشەییەکان، بەشی وەرگێرانی زارەکی. بەهاری ٢٠١٨، ٣٦ لاپەڕە.

لەم توێژینەوەیەدا مەبەست بوو ڕوون بکرێتەوە کە تێگەییشتنی کوردانی کۆچبەر لە بابەتی یارمەتی بژێو لە سەر چ بناغەیەکەوەیە. لە ماوە ئەزموونی کاری دا بۆم دەرکەوتووە کە کوردەکان بۆ یارمەتی بژێو دەستەواژەی مەعاش کە وشەیەکی نامۆیە بە کار دەهێنن، بەڵام واتای مەبەستی سەرەکی ناپێکێ و زۆرتر واتای مووچەی لێ دەبێتەوە.

هەروەها مەبەست بوو کاریگەری جیاوازییە نەریتییەکان بۆ تێگەییشتن لە دەستەواژەکان بخرێنە بەر چاو و ڕوون بکرێتەوە کە لە نەریتە جیاوازەکاندا کاریگەری دیاردەکانی تاکە کەسی و کۆکەسی چۆن شوێن لە سەر کۆ کردنەوە و وەدەست هێنانی زانیاری دادەنێن. دەرئەنجامی توێژینەوەکە لەوانەیە دەلاقەیەکی زانیاری لە سەر نەریتی کوردەواری و پێوەدیاربوونی دیاردەکانی ئیسلام لەسەر ئەم نەریتە بکاتەوە. دەرئەنجامی ئەم توێژینەوە دەتوانی بۆ کارگێڕانی فینلاندی کە خزمەتگووزاری دەدەن بە کۆچبەران بە گشتی بە کەڵک بێ.

بۆ بەڕێوەبردنی توێژینەوەکە کەڵک لە شێوازی لێدوانی بابەتی دەگەڵ دوو دانیشتووی ڕەسەنی فینلاندی و دە کەس کۆچبەری کورد پێکهیێنراوە. لێدوانەکە لە مانگی ٨ی ٢٠١٧ دا بەڕێوە چووە. لێدوانەکان تۆمار کراون و ڵێکدانەوە لە ناوەرۆکێان لە توێژینەوەکە بە کار هێنراوە. پرسیارەکان لە سەر بنەماکانی یارمەتی بژێو و سەرچاوە زانیارییەکانی، هەرەها کۆ کردنەوە زانیاری سەبارەت بە ئەو داڕێژرابوون.

دەرەنجامەکانی ئەم توێژینەوە بەکالۆریۆسنامەیە دەیسەلـمێنی کە لە فینلاند پێویست بە ئامادە کردنی نامیلکەی ڕێنماییی لە سەر یارمەتی بژێو بە زمانی کوردی هەیە. هەبوونی ڕێنمایینامە دەبێتە هۆی بەرگری کردن لە بە فیڕۆداچوونی داهاتی باجی وڵات، هەروەها یارمەتیدەر دەبێ بۆ ئەوەی کە کوردەکانی کۆچبەر خێراتر جێگیری وڵات ببن. ئەم توێژینەوە بەکالۆریۆسنامەیە یارمەتی کارگێڕانی فەرمانگەکانی کێڵا و کاروباری کۆمەڵایەتی دەکا تاوەکو باشتر تێبگەن لەو کوردانەی سەردانیان دەکەن و کۆچەرانێک کە لە وڵاتانی ئیسلامییەوە هاتوون. شارەزایەتی لە ڕابردووی نەریتی کۆچبەران دەبێتە هۆی ئەوەی کە کاربەدەستان و کارگێڕانێکی خزمەتگووزاری بە کۆچبەران دەدەن، کارەکەیان ئاسانتر و کاریگەرتر بەڕێوە ببەن.

کلیله‌وشه‌: زمانی کوردی، لێدوانی بابەتی، یارمەتی بژێو، نەریت، کۆچبەر، ڕینمایینامە